Bài viết này không sinh ra để trả lời câu hỏi “nên chọn cái nào”. Nó sinh ra để kể về một lần tôi nhận ra gỗ không thể làm tất cả.
Tôi nhớ mãi một lần giao bàn ghế cho quán cafe ở Thảo Điền. Chủ quán yêu gỗ như tôi.
Ngày thiết kế quán, anh gửi tôi bản vẽ 3D. Bàn ghế toàn bộ bằng gỗ – chân gỗ, mặt gỗ, lưng ghế gỗ, tay vịn gỗ. Anh bảo: “Nhìn nó ấm quá đúng không?”
Tôi nhìn bản vẽ. Thì ra cảm giác ấm quá có thể thành một thứ khác: nặng.
Không phải gỗ xấu. Nhưng bốn cái chân gỗ to đùng, ghế dày, bàn dày. Tất cả dồn lại trong một mặt bằng không quá rộng, mắt không có chỗ nào để nghỉ. Nó giống như một căn phòng treo đầy tranh – mỗi bức đẹp, nhưng không còn khoảng trống để thở.
Từ hôm đó, tôi bắt đầu làm chân sắt. Không phải vì ghét gỗ. Vì tôi muốn gỗ được làm đúng việc của nó.
Gỗ giỏi làm ấm, làm đẹp. Nó không giỏi chịu xoắn, chịu va. Bắt gỗ làm khung chân là bắt nó đi ngược lại bản chất. Rồi nó lắc lư – và người ta đổ lỗi cho gỗ.
Sắt giỏi chịu lực, đứng vững, uốn mình thành những đường cong mảnh mai. Nhưng bắt sắt làm mặt bàn, nó lạnh, nó xa cách.
Đặt mỗi thứ đúng việc – gỗ trên, sắt dưới – cả hai được tôn trọng. Cái bàn không chỉ là cái bàn. Nó là cách nhìn về sự vừa vặn.
Tôi vẫn yêu gỗ. Và đã học cách yêu sắt – không phải vì nó hơn, mà vì không có nó, gỗ không được làm đúng việc của mình.
Bạn sẽ không bao giờ nghĩ về những cái chân bên dưới khi ngồi xuống. Và đó là lúc cả hai đang làm việc tốt nhất – im lặng, vừa vặn, không cần được nhắc đến.

English