EnglishVÌ SAO TRẺ KHÔNG THÍCH NGỒI VÀO BÀN HỌC?
Có một bà mẹ nói với tôi: “Con tôi cứ ngồi vào bàn là năm phút sau chạy đi.”
Chị nghĩ con ghét học.
Nhưng hôm đó tôi nhìn cái bàn. Sách chồng lên nhau. Giấy kiểm tra cũ nằm lẫn với vở mới. Bút nằm dưới chồng giấy. Ghế cao hơn mặt bàn. Cặp sách chắn chân.
Tôi tự hỏi: nếu là người lớn phải làm việc ở chiếc bàn này, liệu chúng ta có muốn ngồi xuống không?
Phụ huynh thường hiểu sai điều gì?
Nhiều phụ huynh nghĩ: con không ngồi vào bàn vì con lười, con không thích học, con thiếu tập trung. Họ nghĩ vấn đề nằm ở đứa trẻ.
Nhưng thường thì vấn đề nằm ở môi trường. Đứa trẻ không né việc học trước. Nó né những rào cản trước khi học.
Có những đứa trẻ rất thích học nhưng không thích ngồi vào bàn. Cũng có những đứa trẻ ngồi vào bàn rất lâu nhưng không học được bao nhiêu. Hai việc đó không giống nhau.
Chiếc bàn không quyết định việc một đứa trẻ có yêu việc học hay không. Nhưng nó có thể khiến việc bắt đầu học trở nên dễ hơn hoặc khó hơn.
Cơ chế: ma sát và xác suất
Mỗi lần ngồi xuống, đứa trẻ phải vượt qua một chuỗi việc nhỏ: tìm bút, tìm sách, lấy vở, kéo ghế cho vừa, dọn những thứ không cần thiết ra khỏi mặt bàn. Những việc đó đều là *ma sát*.
Nội thất không tạo ra hành vi học tập. Nội thất chỉ làm tăng hoặc giảm xác suất hành vi đó xảy ra. Nếu mỗi lần ngồi xuống, đứa trẻ phải vượt qua quá nhiều ma sát, nó sẽ từ bỏ trước khi bắt đầu. Nếu ma sát ít, xác suất nó ngồi xuống và bắt đầu học sẽ cao hơn.
Trong những lần quan sát khách hàng và chính cách trẻ sử dụng bàn học, tôi thấy phần lớn khó khăn đều rơi vào hai nhóm. Một nhóm khiến trẻ bị kéo sự chú ý ra khỏi việc học. Nhóm còn lại khiến trẻ không biết bắt đầu từ đâu.
Hai loại ma sát thường gặp
Ma sát thứ nhất: môi trường tạo quá nhiều xao nhãng
Ghế xoay, đồ chơi, điện thoại, bàn đặt gần cửa sổ – tất cả đều là những thứ mời gọi đứa trẻ làm việc khác thay vì học. Một đứa trẻ ngồi vào ghế xoay sẽ xoay thay vì viết. Một đứa trẻ nhìn thấy đồ chơi trên bàn sẽ nghịch thay vì đọc.
Đọc thêm về ma sát này:
Ma sát thứ hai: môi trường thiếu cấu trúc tổ chức
Khi mỗi thứ không có chỗ của nó, việc bắt đầu học trở thành một chuỗi tìm kiếm: tìm bút, tìm vở, tìm bài tập. Đứa trẻ chưa học được gì đã phải giải quyết hàng loạt việc nhỏ. Những rào cản đó tích lũy thành cảm giác ngại ngồi vào bàn.
Đọc thêm về ma sát này:
Đừng hỏi “Làm sao để con thích ngồi vào bàn?”
Hãy hỏi: “Có điều gì ở chiếc bàn khiến việc bắt đầu học trở nên khó hơn mức cần thiết?”
Nếu mỗi lần ngồi xuống đều phải tìm bút, dọn sách, kéo ghế, né đồ chơi… thì đứa trẻ không trì hoãn việc học. Nó trì hoãn việc vượt qua hàng loạt rào cản trước khi học.
Nội thất không tạo ra động lực học tập. Nhưng nó có thể giảm những ma sát khiến đứa trẻ bỏ cuộc ngay từ bước đầu tiên.
